Eticaretin geleceği sanal gerçeklik

sanal gerceklikHikayemiz 2003 yılında San Francisco’da Linden Lab’da başlar… Bu araştırma merkezi gerçek bir sanal dünya’nın yapılıp yapılamayacağı konusunda bir araştırma yapıyordur. Linden Lab bir yazılım geliştirmeye başlar. Bu yazılım daha sonra ‘second life’ isimyle anılan bir sanal dünya olacaktır.
Burada küçücük bir parantez açmak istiyorum. Ülkemizde sanılanın aksine sanal kelimesinin internetle ilgisi yoktur. İnternet sanal değil siber mekan anlamına gelir. İnternet için ‘sanal Alem’ söylemi ise tam bir cahilliktir. Burada okuyacağınz üzere sanal gerçeklik başka bir teknolojinin ismidir. Şu an internet üzerinde oturuyor gibi görünse de gelecek yirmi yılda farklı hizmetlerini alacağımız bu teknoloji ayrılacak kendi bağımsızlığını ilan edecektir. İnternet için bu yanılgılara sebep olan kelime _cyberspace_ ilk defa William Gibson’ın 1984 yılında basılan Neoromancer kitabında geçmektedir. Okursanız göreceksiniz ki siber mekandan baksetmiştir.
Dönelim hikayemize, malum 2003 bu tip teknolojinin anlaşılması için çok erken. Bitcoin daha piyasaya çıkmamıştır. AMa linden para birimi olarak second life’da fink atmaktadır. Yani demem o ki; sanal para birimi olarak ilk bitcoin değildir. Yıllar önce o ip linden tarafından göğüslenmiştir.
Böylece taa 2012 yılına gelinir. Palmer Luckey isimli bir girişimci, sanal gerçekliği deneyimlemek için geliştirdiği gözlüğün  ilk developer kiti’ni piyasaya çıkarır. Kapış kapış gitmektedir. Markaya oyun şirketleri başta olmak üzere çok şirket ilgi göstermektedir. Ancak Oculus VR gönlünü facebook’a veya onun önerdiği 2 milyar dolara kaptıracaktır. 2014 yılında ise facebook’a satışı gerçekleşecektir.
Herkes bu satıştan sonra facebook’un sanal gerçeklik çalışmaları başlatacağını varsaymaktadır. Suretler, matrix gibi bilim kurgu filmleri gerçek olma yolunda mıdır? Yoksa herkesin beklediği karanlık gelecek karabulutları üzerimizde esmeye başlamış mıdır?
Facebook kullanıcıları 1 milyar’ı geçmişken, facebook bir sanal ülke olmaktan bir sanal dünya olma hedefine mi eğilmiştir? Bu soruların hepsinin cevabı facebook’un bir sonraki projesi Sansar’da mı gizlidir?
Evet projenin ismi Sansar. Anlık kullanıcı sayısı 1 milyona ulaşmış olan secondlife ile 1 miyar baremini geçmiş facebook’un satın aldığı oculus rift’in ortak projesi. Amaç ise bir gözlükle yeni bir dünyaya açılmak.
Bu da geleceğin başlangıcı. Devamında neler olacağını tahmin etmek için facebook’un diğer projelerine bakmak yeterli olacaktır. Internet.org adıyla başlaya herkesi internete bağlama projesi, sanal gerçekliğin nasıl büyüyeceğini net ortaya koyuyor. Tabii bir de facebook’un gönlünde yatan aslan ticaret var. Orada ise eticareti sanal dünyaya çekme isteği.
Gerçek olur mu? Bir milyardan fazla kullanıcısı olan bir şirketi nasıl dikkate almazsınız?