Arap yarımadasında televizyonculuğa bakış

Geçen hafta IPTV derneğini temsilen, Ericsson’un sponsorluğunda Tvconnect MENA isimli bir organizasyonda bir iki panel yönetmek için Dubai’deydim. Adından da anlaşılacağı gibi organizasyon ortadoğu ve afrika bölgesini içeriyordu. Bu sayede arapların gerek konvansiyonel gerekse dijital televizyona bakışlarını öğrenme imkanını buldum.
. Türk dizileri özellikle bu bölgede çok seviliyor. Benim ismini bilmediğim dizileri seyretmek için sokakta kimsenin kalmadığını söylüyorlar.
. Ancak televizyoncular bu durumdan biraz şikayetçi. Diziler legal olarak bölgeye çok geç geliyor, izleyici korsana baş vuruyor diyorlar.
. Bu bölgenin en yaygın problemi korsan. Filmler ve diziler gerek dvd çoğunlukla da korsan OTT kutuları ile dağıtılıyor. Bunun önüne geçemediklerini söylyorlar.
. Tabii bu nedenle youtube’u da burada bir tehdit olarak görüyorlar. Ancak iddiaları youtube’e dünya üzerinde en çok girilen yern burası olduğu yönünde.
. Panelde de söyledim, bu şekliyle bizim 5 yıl önceki durumumuza çok benziyorlar. Şimdi Türkiye’de bu iki konu da tartışılmıyor.
. Ancak gelenlerden anladığım kadarıyla 2 IPTV, 1 OTT TV platformuyla Türkiye çok ama çok geride. En küçük avrupa ülkelerinde bile 4-5 IPTV platformu var. Ben bunun sebebini Ulaştırma Bakanlığının servis sağlayıcılar konusundaki liberilizasyonunu doğru dürüst gerçekleştirememesine bağlıyorum.
. Araplar TV konusuna ilgililer ama özellikle teknik konularda bilgileri yetersiz. Net Neutrality hiç konu bile olmadı. Türk konuşmacılar dışında benim 5 sene önce anlattığım QoS (Servis Kalitesi) konusu konuşulmadı. Dijital televizyonculukla son derece ilgili olan bulut bilişim, big data, Şeylerin İnterneti, giyileblir teknolojiler çok az konuşuldu.
Netflix bu bölgeye geleceğini açıklamış. Bu arapları çok mutlu etmiş görünüyor. Ancak içeriğin bu bölgeye göre hem ahlaki yönden hem de dil yönünden yerelleştirilmesini istiyorlar.
. Dublaj konusunda çok başarılı olduklarını düşünüyorlar.
. Holywood stüdyoları ile yaptıkları anlaşma ile film Amerika’da gösterime girdikten hemen sonra arap yarımadasında OTT kutularına çıkıyor. Hizmeti OSN veriyor. Bu bence en can alıcı konulardan biri. Film sektörünü bilenler nedencan alıcı olduğunu anlayacaktır. Bildiğimiz film gösterim döngüsü değiştirilmiş durumda. Tabii OSN yetkilileri bu konuda çok endişeli. Zira bu onları bölgeye korsanı sokacak bir hedef mecra haline getiriyor. Bu konu bence çok ama çok önemli.
. Bildiğimiz anlamda uydu yayıncılığının 5 yıl içinde biteceğini düşünüyorlar. Bunu CNBC Arabia’nın genel müdürü söyledi ve panelin diğer katılımcıları ile birlikte bütün salon onayladı. Bence bu da çok önemli bir karar.
. Herkes eski ama değerli içeriklerini (long tail) yeniden düzenlemenin peşinde. SKYNEWS ve CNBC Arabia bu konuda proje başlatmışlar. Ancak kimse içeriğin kalitesi ile görüntü kalitesi arasında bir yorum yapamıyor. Yani çok önemli bir CEO’nun SD kalitesinde çekilmiş bir röportajının değerli olup olmayacağı konusunda yorum yapamıyor. Yada yayınları bant genişliği yetmese de zorlayarak HD, sHD veya 4K vermenin izleyici üzerindeki etkisini söyleyemiyor.
. Özellikle korsan konusunda teknolojiden ziyada kanunlarla düzenleme yapılması gerektiğini söylüyorlar. Bir de farkındalık çalışmaları yapılması gerektiğini belirtiyorlar ancak paneller dışında konuştuğum yetkililerin çoğu Arap Yarımadasında özellikle televizyonlar konusundaki kanunları Alman peynirlerine benzetiyor. İçlerindeki büyük boşluklardan çıkmak istediğiniz tarafa mutlaka bir yol vardır diyorlar.
. Genel problemlerden biri de kredi kartı penetrasyonunun ciddi anlamda düşük olması. Ayrıca online ödemelerde limitlerin olması dijital televizyonculuğun bölgedeki yaylımını etkilediği görüşündeler.