Markalar neden e-ihracat yapamıyor?

Son dönemde bir e-ihracat modasıdır gidiyor. Konuştuğum neredeyse bütün CIO, CTO ve CMO’lar e-ihracat için sitelerini çoklu para birimine göre ayarladıklarını söylüyorlar. Sanki yepyeni bir dalga geliyor gibi ama işin aslında bir başarısızlık dalgası geliyor. Bunun sebeplerini ve aslında nasıl yapılması gerektiğini bu yazıda bulacağınızdan eminim.
Öncelikle şu bandı bir geri saralım

Bu e-ihracat furyası nereden nereye yol alıyor. Çoğunlukla patronlandan aşağı gelen bir istek. Sebebi ise oldukça değişken. Bazen instagramda 20-30 parça ürün satıp kendini geçindiren bir ev hanımının başarısı, bazen mali yetersizlikler ama çoğunlukla da genişleme beklentisi bu isteği harekete geçiriyor. Patron isteğini dillendirince aşağıya doğru bir iş emri oluşuyor. Ancak çoğunlukla icraat sürecinde, iş amacından sapıyor. İçinden çıkılmaz bir başarısızlık haline geliyor yada korkunç bir insan kaynağı maliyeti oluşuyor. Geçenlerde bir markanın 15 ülkede yapacağı açılım için 45 kişilik bir genişleme planladığını duydum. Aslında haksız da sayılmazlar ama bu işin daha doğru ve kolay bir yöntemi olduğunu da bilmek gerekiyor. 

Yanlış hedef pazar seçimi

Patrondan gelen iş emrini değerlendiren e-ticaret departmanları, ilk olarak daha önce satış yaptıkları ülkeleri araştırıyorlar. Ellerinde bilgi olmadığı için de çoğunlukla en büyük ilk hatayı yapıp, mağazalardaki satışları sorduruyorlar. Offline ile online tüketicisinin farkında olmak en öncelikli kural olmalıdır. Bu iki kitlenin davranış ve tüketim alışkanlıkları son derece farklıdır. Mesela Azerbeycandan gelip mağazadan yılda iki kere alışveriş yapan insan, evine limuzinle ürün bıraksanız bile memnun olmaz. Kaldı ki bunu yapanların sayısı mağaza satışları ve maliyetleri için uygun olsa da online için çok da uygun değildir. 

İkinci büyük hata ise, büyük pazar yerlerini hedeflemek. Eğer markanız dünyanın bu pazar yerlerinde arayacağı markalar değilse buralarda sadece kalabalık içinde küçücük bir nokta olarak kalan çok marka ile son günlerde karşılaşıyorum. 

Bir ülkede faaliyette bulunmak ürün fiyatlarını değiştirmekle olmaz!

Ülke seçiminden sonra yapılan en büyük ikinci hata ise e-ihracat için kendi sitenizi seçmek. Çoğunlukla e-ticaret yetkilileri fiyatlarını o ülkenin para birimine çevirip, ödeme sistemlerini uyumlu hale getirdiklerinde o ülkeye ayak uydurduklarını sanıyorlar. Ancak manzara bu kadar kolay değil. İlk sorun fiyatların yerelleştirilmesi ile başlıyor. Bu sadece ürün müdürünün alacağı bir karar değil. Lojistik, gümrük maliyetleri yani neredeyse bütün muhasebe ve lojistiğin dahil olması gereken bir süreç ortaya çıkıyor. Çoğunlukla cengaver lojistik müdürleri ürünü ulaştırmak konusunda sorun yaşanmayacağını söylese de, toplu ürün göndermekle, mikro ihracat farklı kuralları olan çok farklı işler. Dolayısı ile markalar burada da büyük ihtimalle bir gol yiyorlar. 

Lokalleşme sadece fiyatla kalmıyor tabii, sitenin tercümesi, ürünlerin o ülkenin genel kültürüne uygun olarak düzenlenmesi, öncelikli ürün gruplarının ve departmanların belirlenmesi de ayrı konular. Ödeme sistemlerindeki farklılıklar sadece fintech tarafında olmuyor. Çoğunlukla kapıda ödeme gibi fiziksel yapıların oluşturulması ihtiyacına kadar gidiyor. 

Buraları açan markalar ise çoğunlukla muhasebe süreçlerinde kişisel anlamda sorun olmayacak yöntemleri kurumsalda da kullanmaya çalışıyorlar ki; bu çoğu marka için kabul edilemez hatalara sebep oluyor. 

Herşeye rağmen e-ihracat

Bunlara rağmen e-ihracat yapılır mı? İşte asıl bu yazıyı yazmamın sebebi tam olarak bu. Mikro ihracat ve e-ihracat bir markanın kendi içinde bir departmanla yapacağı bir faaliyet olmaz. Bu şekildeki deneyimler yüklü insan kaynağı maliyetini getirecektir. Birden fazla departmanın birlikte çalışması ile de yapılamadığını birçok sefer gördük. Aslında bu tip bir faaliyeti gerçekleştirmenin tek yolu, sadece bu işi yapan şirketleri bir mağaza olarak görüp onlara ürün vermekle mümkün görünüyor. Ancak bu iş için kullanacağınız yapının, ürünün son tüketiciye ulaştırılmasından müşteri şikayetleri ve hatta iadeleri almaya kadar her konuda tecrübeli olması gerekiyor. 

Yayınlayan

Atif Unaldi

Setting up the BBS system enabling the communication of two persons over telephone lines when he was a student at the Physics Department at the Bosphorus University, Atıf Unaldı established the first Internet connection in Turkey. He achieved a “first of its kind” type project again in Turkey by making an Internet and information program at Radio D (Radio Club) named “Farenin Kuyrugu” (The Tail of the Mouse) between 1992-1994. In 1994, he prepared, presented and produced a nightly live show,”RadyoNet”, appearing five weekdays on Kanal D. This was the first program consisted of live computer pictures from beginning to end. Atıf Unaldı was the General Director of the first Internet server in Turkey, Anadolu.Net, between 1994-1996. Being the supervisor of the World Air Games I in 1996 and 1997, he registered the sportsmen into the games over the Internet and Intranet. In 1998, he also became the Internet supervisor of the Sabah Group, and worked as a consultant in the project to sell Sabah Kitapları (Sabah Books) over the Internet. In the same year, he continued to write at his column (Yeni Ufuklar-New Horizons) in the .Net magazine, which was a publication of the Milliyet Group. In 1999, he was appointed as the webmaster in Ihlas.Net, and he also designed and administered it. In the very same year, he wrote at a column in an IT magazine, Pcweek of the Sabah Group. In the meantime, founding a web-design company, Artmedya, Unaldı prepared an Internet magazine talk show program for BRT, GeceNet, which he presented with Romina Ozipekci. Later, continuing to write in his column in the magazine, Canteen of the Aksam Group, Atıf Unaldı gave web-design lectures in the Ceramic Department of the IU. Leaving his position in Canteen upon the establishment of the Interporbil Group, Unaldı has been a columnist in the economy magazine, EkoTimes. At the moment, Atıf Unaldı is the columnist in the Computerlife magazine. He has been also a columnist in Finansal Forum newspaper every Wednesday. Being the brand consultant of Buybye.com, Unaldi produced and presented a programme, TRON, in Technology Channel. As of December 2004, becoming the IT Director of Star Media Group, Unaldi carried out the editorship of STARTEK supplement of Star newspaper. Currently being the Internet Director of Kanal D and Star Tv, Unaldi also produces the Technorock programme in Rock Fm. Being one of the founders of the group called Sitebuilders supported by Microsoft, Unaldı has been organising conferences, seminars and panels concerning “Web-design”, “mobile Internet”, “e-trade” and “advertisement in the Internet” with the group. The group has been successfully providing the persons and organisations with its free educational studies. Published Books 2006 Netizen ( Internet Dictionary ) The contests he participated as a juryman: 2002 - Altın Örümcek Web Contest 2003 - Altın Örümcek Web Contest 2004 - Grafi2000 Flash Animation Contest 2004 - Altın Örümcek Web Contest 2005 - Altın Örümcek Web Contest 2006 - Web Marketing Assotion - Web Awards His published articles: The Structuring of the Internet in the Information Society of Turkey, Yeni Turkiye Dergisi (The New Turkey Magazine), March 1998 Web-design criteria, Yıldız Technical University Publication, 1994 Conferences, Seminars and Professional Activites: 1999 - Informing the sitebuilders and e-trade and web-design seminars in Microsoft headquarters (Istanbul) 1999 - Web-design, e-trade, Media Technologies seminars within Microsoft (Ankara, Istanbul, Izmir, Konya, Antalya) 2000 - e-trade seminars within Kosgeb (Ankara) 2000 - e-trade seminars in the Fatih University (Ankara) 2000 - The Bilgi University Internet seminars (Speakers: Microsoft Turkey General Director Sureyya Ciliv, Atıf Unaldı) 2000 - Within the framework of the IT 2000 activities, e-trade and web design seminars (Istanbul) 2003 - PRCI Turkiye (Istanbul) 2003 - Wireless Forum ( İstanbul) 2003 - ODTU ( Ankara ) 2003 - Mobiliz.biz ( İstanbul ) 2004 - PRCI ( İstanbul) The softwares he translated: 1996 - Windows Commander 2000 - Babylon Internet Dictionary 2002 - Sitepublisher Softwares: 1992 - The installation of two radio automation systems (Radyo Kulup and Radyo C) (1995) 1994 - The software of two computer programs (Crossword and Puzzle) which were played with the participation of the television audience at Kanal 6 television. 1996 - The Turkish version of a program called Windows Commander 1998 - A computer software enabling the automation of the TV advertisement department The organisations he is the member of: WSP (Web Standards Project) A global organisation Sitebuilders Microsoft ASP Guilt A world organisation Isoc (Internet Society) A world organisation Mobiliz.biz Mobile Advertising Platform CehTURK