Bu topraklardan Google çıkar mı? 

Asıl soru şu: Bu topraklada bir girişim 10 yıl kar etmeden yaşar mı? Hadi gelin bu ülkede girişimcilik nasıl olmalı onu yeniden tanımlayalım.

Her gün birçok yeni girişimi duyuyor görüyoruz. Ne yazık ki büyük çoğunluğu Amerika’dan klon fikirler. Açılıyorlar, haliyle aynı “business model”ini uyguluyorlar… Sonra yatırımcı bekliyorlar. Fakat Türk iş dünyası Amerika ile aynı değil. Girişimci önce melek yatırımcı bulamıyor. Melek yatırımcı olarak başvurduğu isimler ya red ediyor yada öyle teklifler veriyorlar ki; girişimci üzülerek anıyor. Daha kötüsü ne melek hepsi şeytan diyor.

Bazı girişimciler bu adımı atlayıp, bir üst adıma çıkıyorlar. Risk sermayesi aramaya başlıyorlar. Tabi risk sermayedarlarının ilk sorusu son derece net: “Ne zaman para kazanacaksınız?”… Ancak girişimcinin elinde böyle bir bilgi yok. Zira klonunu aldığı, kendine ikon yaptığı o Amerika’daki girişimci hala para kazanmaya başlamamış. Açıkcası kazanmaya da niyeti yok.

İsterseniz farkı anlamak için bir de onun dünyasından bakalım hayata. Fikrini bir business plan’e çevirip, önce melek yatırımcılara gidiyor. Melek yatırımcı dediysek, bunlar kartvizitlerinde melek yatırımcı yazan insanlar değil. Çoğunlukla yakın çevre…

Eğer böyle yakınları yoksa ve mutlaka sermaye ihtiyacı varsa, bankadan kredi alıyorlar. Bunun için banka şubesindeki müdürün fikirlerine inanması yetiyor. Türkiye’deki gibi banka krediler banka müdürlerine zimmetli olmadığından, bankanın riski olarak krediyi verebiliyorlar. Sonra ürün geliştiriliyor, arkasından satış sürecinde risk sermayedarı arayışı başlıyor. Risk sermayedarı projeye biraz daha sermaye ekliyor, ürünü live ediyor. Ürün başarılı olursa birkaç round’dan sonra ürün globalleşiyor. Bundan sonra da Amerikan Borsasına açılarak millileştiriliyor.

Şimdi aradaki farklara bakalım. Türkiye’de sokaktaki insan kazandığı parayla emlak gibi güvenilir, kazancı olan işlere yatırıyor. Ancak ticaretle uğraşan insanlar bu tip projelere yatırım yapıyorlar. Ancak onlrın çoğu da projeye değil, yapan kişiye yatırım yapıyor. Yani Türkiye’de melek yatırımcı olmak istiyorsanız ticari anlamda güvenilir olmak zorundasınız. Paraya ihtiyacınız olmayacak, kazanma garantisi verebileceksiniz yada yatırımcı bir şekilde sizden onun karşılığını alabilir durumda olacak. Bu nedenle genelde melek yatırımcı sistemi Türkiye’de aşağıdan yukarıya gidiyor. Paranın kaynağı olanlar değil, elindeki üç kuruşu sizden birşey umut edenler veriyor.

Bu olmazsa hiç bankalara gidip yorulmayın zira bankalar teminat isteyecektir. Eviniz, arabanız yoksa şansınız da yoktur. Türkiye’de sermaye sahibi olanın egosu yüksektir. Bu nedenle risk sermayedarının bir round düzenleyip yeni yatırımcıları çağıracak gücü yoktur. Eğer projeniz kısa zamanda kazandırmayacaksa risk sermayedarına da sakın uğramayın, moraliniz bozulur.

Yani kısaca, eğer çevrenizde size hayranlıkla bakan kişiler yoksa melek yatırım, arabanız eviniz yoksa kredi bakmayın. Çevresi olan ve projenizi başka bir sermayedara satacak bir risk sermayedarı bulamıyorsanız risk sermayedarına da gitmeyin.

Önünüzdeki tek fırsat globalleşme. Bunu tamamı dijital bir projede makul bütçelerle gerçekleştirebilmek için hala şansınız var. Dünya bu şansı veriyor. Bunu gerçekleştirmek sizin ve projenizin elinde. Bu olursa borsa zaten sorun olmaktan çıkar. Borsaya kote olup bütün engelleri aşmış olursunuz.

Peki proje yapmayacakmıyız? Tabii ki yapacağız.. Ancak bu ülkenin topraklarının ne tip tohumlara can suyu verdiğini bilerek yapacağız. Anneniz, babanız zengin değilse ve hindi çiftliğine iki kere para yatıracak kadar sizi sevmiyorsa, melek sermayeyi unutun. Riske edeceğiniz arabanız, eviniz yoksa bankaya sadece hesap açtırmaya gidin. Türkiye büyük bir pazar değil. Size globale ulaşmak için ciddi bir kaldıraç etkisi yapması mümkün değil. Dolayısıyla proje fikrinin kısa zamanda paraya dönüşme özelliğinin olması şart. Devamında ise Türkiye pazarını değpil, global pazarı hedeflemesi gerekiyor. Eğer elinizde Türkiye pazarından hazır çıkabileceğiniz, bir pazarlama projesi varsa, kısa zamanda sermayeye dönüştürebilmek için yüzünüzü doğuya dönmenizde fayda var. Yok ben kısa zamanda para kazanmayayım ama kazandığım para risksiz bana ulaşsın diyorsanız, globalleşmeye batıdan başlamanız şart.

Bu arada sakın, doğuda teknoloji yok, ne versek gider, batıya ucuz ürün lazım bizim tekstil ürünlerimiz harika olur diye ezberlerle gitmeyin.Doğuda teknoloji, batıda bizden çok daha ucuz ürünler var. Mutlaka pazar araştırması yapın, mutlaka plot proje yağın. Türkiye’de yatırımcı görünerek iyi projeleri aslında satın alanlara da işinizi, projenizi, fikrinizi anlatmayın.

Yayınlayan

Atif Unaldi

Setting up the BBS system enabling the communication of two persons over telephone lines when he was a student at the Physics Department at the Bosphorus University, Atıf Unaldı established the first Internet connection in Turkey. He achieved a “first of its kind” type project again in Turkey by making an Internet and information program at Radio D (Radio Club) named “Farenin Kuyrugu” (The Tail of the Mouse) between 1992-1994. In 1994, he prepared, presented and produced a nightly live show,”RadyoNet”, appearing five weekdays on Kanal D. This was the first program consisted of live computer pictures from beginning to end. Atıf Unaldı was the General Director of the first Internet server in Turkey, Anadolu.Net, between 1994-1996. Being the supervisor of the World Air Games I in 1996 and 1997, he registered the sportsmen into the games over the Internet and Intranet. In 1998, he also became the Internet supervisor of the Sabah Group, and worked as a consultant in the project to sell Sabah Kitapları (Sabah Books) over the Internet. In the same year, he continued to write at his column (Yeni Ufuklar-New Horizons) in the .Net magazine, which was a publication of the Milliyet Group. In 1999, he was appointed as the webmaster in Ihlas.Net, and he also designed and administered it. In the very same year, he wrote at a column in an IT magazine, Pcweek of the Sabah Group. In the meantime, founding a web-design company, Artmedya, Unaldı prepared an Internet magazine talk show program for BRT, GeceNet, which he presented with Romina Ozipekci. Later, continuing to write in his column in the magazine, Canteen of the Aksam Group, Atıf Unaldı gave web-design lectures in the Ceramic Department of the IU. Leaving his position in Canteen upon the establishment of the Interporbil Group, Unaldı has been a columnist in the economy magazine, EkoTimes. At the moment, Atıf Unaldı is the columnist in the Computerlife magazine. He has been also a columnist in Finansal Forum newspaper every Wednesday. Being the brand consultant of Buybye.com, Unaldi produced and presented a programme, TRON, in Technology Channel. As of December 2004, becoming the IT Director of Star Media Group, Unaldi carried out the editorship of STARTEK supplement of Star newspaper. Currently being the Internet Director of Kanal D and Star Tv, Unaldi also produces the Technorock programme in Rock Fm. Being one of the founders of the group called Sitebuilders supported by Microsoft, Unaldı has been organising conferences, seminars and panels concerning “Web-design”, “mobile Internet”, “e-trade” and “advertisement in the Internet” with the group. The group has been successfully providing the persons and organisations with its free educational studies. Published Books 2006 Netizen ( Internet Dictionary ) The contests he participated as a juryman: 2002 - Altın Örümcek Web Contest 2003 - Altın Örümcek Web Contest 2004 - Grafi2000 Flash Animation Contest 2004 - Altın Örümcek Web Contest 2005 - Altın Örümcek Web Contest 2006 - Web Marketing Assotion - Web Awards His published articles: The Structuring of the Internet in the Information Society of Turkey, Yeni Turkiye Dergisi (The New Turkey Magazine), March 1998 Web-design criteria, Yıldız Technical University Publication, 1994 Conferences, Seminars and Professional Activites: 1999 - Informing the sitebuilders and e-trade and web-design seminars in Microsoft headquarters (Istanbul) 1999 - Web-design, e-trade, Media Technologies seminars within Microsoft (Ankara, Istanbul, Izmir, Konya, Antalya) 2000 - e-trade seminars within Kosgeb (Ankara) 2000 - e-trade seminars in the Fatih University (Ankara) 2000 - The Bilgi University Internet seminars (Speakers: Microsoft Turkey General Director Sureyya Ciliv, Atıf Unaldı) 2000 - Within the framework of the IT 2000 activities, e-trade and web design seminars (Istanbul) 2003 - PRCI Turkiye (Istanbul) 2003 - Wireless Forum ( İstanbul) 2003 - ODTU ( Ankara ) 2003 - Mobiliz.biz ( İstanbul ) 2004 - PRCI ( İstanbul) The softwares he translated: 1996 - Windows Commander 2000 - Babylon Internet Dictionary 2002 - Sitepublisher Softwares: 1992 - The installation of two radio automation systems (Radyo Kulup and Radyo C) (1995) 1994 - The software of two computer programs (Crossword and Puzzle) which were played with the participation of the television audience at Kanal 6 television. 1996 - The Turkish version of a program called Windows Commander 1998 - A computer software enabling the automation of the TV advertisement department The organisations he is the member of: WSP (Web Standards Project) A global organisation Sitebuilders Microsoft ASP Guilt A world organisation Isoc (Internet Society) A world organisation Mobiliz.biz Mobile Advertising Platform CehTURK